Marktwerking
In het oude zorgstelsel stonden de vergoedingen niet altijd in verhouding tot de kosten die zorginstellingen werkelijk maken. Bovendien was de efficiency vaak niet optimaal, waardoor wachtlijsten steeds langer werden. De overheid heeft geconstateerd dat dit de maatschappij onnodig veel geld kost en wil dit bestrijden door marktwerking te creëren. Dit houdt in dat er een gezonde concurrentie wordt bewerkstelligd, niet alleen onder verzekeraars maar ook onder zorginstellingen, zoals ziekenhuizen. De bedoeling is dat deze instellingen ertoe worden aangezet een zo hoog mogelijke kwaliteit te leveren tegen een zo scherp mogelijke prijs. In dat geval zullen verzekeraars namelijk eerder een contract met ze afsluiten, en de zorg van deze instellingen maximaal vergoeden.

Medische selectie
Medische selectie is een manier waarop verzekeraars vaststellen of een verzekerde in aanmerking komt voor een verzekering. Deze selectie vindt meestal plaats op basis van een vragenformulier. Voor de basisverzekering is medische selectie niet toegestaan, elke verzekeraar is wettelijk verplicht iedereen te accepteren, ongeacht bijvoorbeeld gezondheid of leeftijd. Voor aanvullende verzekeringen mag een verzekeraar wel medische selectie toepassen.

Naturapolis
Een naturapolis is gebaseerd op contracten tussen zorgaanbieders en de verzekeraar. De zorgaanbieders sturen de rekening rechtstreeks naar de verzekeringsmaatschappij. Wie een ander ziekenhuis of een andere behandelaar kiest, betaalt een deel zelf. Zie ook bij ‘restitutiepolis’.

Nominale premie
Iedere verzekerde ouder dan 18 jaar betaalt nominale premie voor de basis zorgverzekering zoals de overheid die heeft vastgesteld. Voor kinderen onder de 18 jaar, betaalt u deze nominale premie niet.

Restitutiepolis
Bij een restitutiepolis betaalt de verzekerde in eerste instantie zelf de rekening voor zorg aan de arts, het ziekenhuis of een andere instantie waar zorg is afgenomen. Vervolgens dient de verzekerde de rekening in bij de verzekeraar die deze vergoedt conform de polisvoorwaarden. Zie ook ‘naturapolis’.